Numero: 007268

Leteroj: guido@fel.esperanto.be

Prioritato: 1

Korektita versio

Morti miskomprene (3)

Ekzistas fonetike/fonologie pli lařregulaj lingvoj ol la angla, kiel la finna, serba, turka kaj -- kun du esceptoj -- la kartvela (kie r kaj l foje ne estas prononcataj, ekzemple en "rva" (sep) kaj "sa­l■i" (en la domo)). Aliflanke montras la du anglaj stenografioj (Pitman-a kaj Gregg-a) ke ja ekzistas norma angla en la komerco, scienco kaj aliaj terenoj.

Kian signifon tamen havas tiaj helpsistemoj kiel la ITA (Initial Teaching Alphabet -- komenca instrua alfabeto), la ■ava alfabeto kaj tiu de la mormonoj (Desereta skribo -- "deseret" estas mielabelo en la nefiida lingvo -- vidu Ši tie la Libron de Mormon)? Ili estas kaj estis legohelpo al angle parolantaj infanoj kaj prononchelpo al neanglalingvanoj. Do, la obstaklo de nelařfonetika skribmaniero de la angla estas reala, kvankam aliarilate: °i malfaciligas lernadon de °i kaj tiel la alkutimi°o al la parola lingvo estas laře penoplena. Kiam tio tamen estas majstrita, tiam kompreneble la literumo de la angla havas nenian ajn influon al la parola interkomunikado.

Tamen la morsa alfabeto eble ankorař havas neatenditan signifon al ni. La sonaj signoj de °i estas ekkoneblaj eŠ Še malbonega radia funkcio. Ăe la surmara navigado ekzistas tuta aparta Šifro. AKMIN EBWAX signifas "mi alvenos vendrede"; EBWAX estas vendredo. Ekzistas ankař trilitera Šifro kiu estas pli kutima. Ili bazi°as sur la angla tiusence ke la alfabeta ordo de la Šifrovortoj kongruas kun la alfabeta ordo de la anglaj esprimoj.

Fieder WEIGOLD, Germanio

 ;